Ngày 19/12, Hà Nội sẽ khởi công loạt dự án hạ tầng và đô thị có quy mô lớn, ý nghĩa chào mừng Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng. Đây là đợt khởi công có quy mô lớn hiếm thấy, trải rộng từ hạ tầng giao thông, chỉnh trang đô thị tới các đại dự án phát triển mới.

Đây là tuyến kết nối trực tiếp trung tâm thành phố với đô thị vệ tinh Hòa Lạc, giữ vai trò trục xương sống trong phát triển giao thông công cộng khu vực phía Tây.

Tiếp đó là tuyến đường kết nối sân bay Gia Bình với Hà Nội, tổng mức đầu tư gần 33.000 tỷ đồng, dài gần 50 km; riêng đoạn qua Hà Nội dài 28,58 km, bao gồm hơn 8 km tuyến xây mới và hơn 20 km đi trùng với cao tốc Hà Nội – Thái Nguyên, đường vành đai 3 và cầu Tứ Liên.

Khi hoàn thành, tuyến đường sẽ tăng cường kết nối hướng Đông Bắc, giảm tải giao thông quốc lộ hiện hữu và mở rộng không gian phát triển của vùng Thủ đô.

Trong lĩnh vực chỉnh trang đô thị, Hà Nội sẽ khởi công dự án cải tạo, chỉnh trang và tái thiết công viên tuyến hai bên sông Tô Lịch theo phương thức PPP với tổng vốn gần 4.400 tỷ đồng, trải dọc 12 phường. Dự án hướng tới hiện đại hóa cảnh quan, tạo không gian công cộng mới và xây dựng hệ sinh thái đô thị xanh ven sông.

Song hành với đó, thị trường nhà ở xã hội đón nhận dự án Khu nhà ở xã hội Tiên Dương 1 với tổng vốn 9.307 tỷ đồng, do liên danh Viglacera – Hoàng Thành – Central đầu tư. Quy mô đất sử dụng khoảng 445.886 m², trong đó hơn 165.000 m² dành cho nhà ở. Đây là một trong những dự án nhà ở xã hội lớn nhất phía Bắc Thủ đô, có ý nghĩa quan trọng trong việc bổ sung nguồn cung.

Cùng thời điểm, dự án Tổ hợp văn phòng – khách sạn – căn hộ cao cấp Times Square Hà Nội tại số 2 Phạm Hùng, vốn đầu tư gần 5.000 tỷ đồng, cũng sẽ được khởi công. Dự án có diện tích sử dụng đất 40.000 m², tích hợp các chức năng văn phòng, khách sạn, căn hộ du lịch, chung cư cao cấp và trường học, hứa hẹn bổ sung thêm một tổ hợp dịch vụ – thương mại quy mô lớn tại khu vực phía Tây thành phố.

Với tổng mức đầu tư cộng dồn vượt ngưỡng 800.000 tỷ đồng, loạt dự án được khởi công ngày 19/12 được kỳ vọng tạo ra sự bứt phá mạnh mẽ về không gian đô thị, hạ tầng giao thông và chất lượng sống của người dân Thủ đô trong nhiều năm tới. Đây cũng là bước đi quan trọng của Hà Nội trong việc mở rộng cấu trúc đô thị, triển khai các định hướng phát triển mới theo quy hoạch Thủ đô thời kỳ 2021–2030, tầm nhìn 2050.

Tú An

Đề xuất giảm 70% tiền chuyển đổi đất nông nghiệp sang thổ cư

Bộ Tài chính đề xuất người dân chỉ nộp 30% chênh lệch khi chuyển đất nông nghiệp sang đất ở, thay vì 100% như hiện nay.

Theo dự thảo Nghị định về tiền sử dụng, thuê đất nhằm tháo gỡ vướng mắc khi triển khai Luật Đất đai.

Cụ thể, khi hộ gia đình, cá nhân chuyển đất nông nghiệp sang đất ở trong hạn mức, họ chỉ phải nộp 30% phần chênh lệch giữa giá đất ở và đất nông nghiệp.

Với phần vượt nhưng không quá một lần hạn mức, người dân sẽ nộp 50% chênh lệch. Còn nếu phần vượt trên một lần hạn mức, khoản phải nộp là toàn bộ chênh lệch giữa giá đất nông nghiệp và đất ở như hiện hành.

Chính sách ưu đãi này chỉ áp dụng một lần cho hộ gia đình, cá nhân. Các lần chuyển đổi mục đích sau sẽ phải nộp 100% chênh lệch.

Trước đó, người dân khi chuyển đổi đất nông nghiệp sang thổ cư chỉ nộp tiền sử dụng đất tính theo tỷ lệ phần trăm chênh lệch giữa giá đất ở và đất nông nghiệp. Mức thu là 30% với diện tích trong hạn mức và 50% khi vượt hạn mức. Nhờ đó, nhiều hộ dân, đặc biệt ở nông thôn hoặc ven đô, có thể dễ dàng chuyển đổi đất vườn, ao liền kề nhà ở sang đất thổ cư với chi phí hợp lý.

Từ khi áp dụng Luật Đất đai 2024, quy định này bị bãi bỏ. Người dân phải nộp toàn bộ phần chênh lệch giữa giá đất nông nghiệp và đất ở. Họ không còn được giảm theo tỷ lệ như trước, dù trên đất đã có nhà ở từ lâu.

Ngoài ra, nhiều địa phương kiến nghị Bộ Tài chính việc bảng giá đất mới trên địa bàn tăng cao, kéo theo tiền sử dụng đất mà người dân phải nộp đi lên, có trường hợp cao gấp nhiều lần so với trước đây. Điều này khiến không ít gia đình gặp khó khăn trong hợp thức hóa đất ở, nhất là khi nhu cầu tách hộ, xây nhà mới vẫn rất lớn.

Đây là vấn đề cấp bách liên quan trực tiếp đến an sinh xã hội và nhu cầu đất ở của người dân, Bộ Tài chính cho rằng cần sớm có chính sách tháo gỡ trước khi Luật Đất đai 2024 được sửa đổi.

Dự thảo nghị quyết dự kiến được trình thông qua trong tháng 9 và có hiệu lực từ ngày ký ban hành đến hết 28/2/2027.

Trước đó, tại cuộc họp đầu tháng 8, Phó thủ tướng Trần Hồng Hà yêu cầu sửa quy định tiền sử dụng đất theo hướng công bằng, khoan sức cho dân, tránh gây khó khi sửa Luật Đất đai. Ông nhấn mạnh quan điểm khoản thu khi chuyển mục đích sử dụng đất phải có căn cứ rõ ràng, trong đó cần làm rõ lý do thu, điều chỉnh giảm. Đồng thời, ông yêu cầu phân định trách nhiệm giữa Nhà nước, doanh nghiệp và tránh lãng phí tài nguyên đất đai.

Chủ đầu tư Capital House đã chính thức tổ chức lễ ký kết hợp tác chiến lược và trao chứng nhận Tổng đại lý phân phối Tòa thương mại Eco Garden thuộc dự án Ecohome Sông Thương cho Công ty Cổ phần Dịch vụ và Đầu tư Tân Long (Tân Long Land).

Sun Group phối hợp KPF xây dựng phương án tái thiết quần thể Sun Elite City ở Bãi Cháy, Quảng Ninh, hướng đến nâng cao trải nghiệm cư dân và du khách.

Quy hoạch mới tập trung cải tạo hệ sinh thái hiện hữu, tổ chức lại các phân khu chức năng và khai thác lợi thế mặt nước để nâng cao trải nghiệm cho cư dân cũng như du khách. Theo đại diện Sun Group, việc hợp tác với KPF (Kohn Pedersen Fox) – đơn vị kiến trúc nổi tiếng thế giới có trụ sở tại New York, nằm trong định hướng làm việc với các tổ chức quốc tế nhằm nâng cao chất lượng quy hoạch và phát triển đô thị.

Đơn vị kỳ vọng thiết kế mới sẽ đem lại diện mạo hiện đại cho dự án và Bãi Cháy, đồng thời đảm bảo hài hòa giữa mục tiêu du lịch, giải trí và nhu cầu an cư lâu dài của cư dân.

Kiến trúc sư trưởng dự án cho biết, KPF có kinh nghiệm trong việc quy hoạch các khu đô thị phức hợp lớn trên thế giới, qua đó hỗ trợ Sun Elite City đạt sự phát triển bền vững và tối ưu mặt bằng cảnh quan. Giải pháp quy hoạch cũng chú trọng yếu tố môi trường và trải nghiệm nghỉ dưỡng, đồng thời khai thác lợi thế tự nhiên của vịnh Hạ Long.

Sự tham gia của KPF cũng góp phần củng cố triết lý hoạt động “đứng trên vai người khổng lồ” để “làm đẹp những vùng đất” mà Sun Group theo đuổi suốt thời gian qua.

Các không gian công cộng như Sun Carnival Plaza, công viên Rồng hay khu vực đỗ xe được đề xuất tái cấu trúc để hình thành hệ tiện ích đa dạng, đáp ứng nhu cầu vui chơi, giải trí và trải nghiệm của du khách. Sun World Ha Long dự kiến được tổ chức lại thành các khu chức năng gồm thương mại, chăm sóc sức khỏe, mua sắm, không gian biểu diễn ngoài trời và tiện ích thể thao.

Các khu vực mặt nước sẽ được cải tạo nhằm trở thành thành phần quan trọng của hệ sinh thái đô thị, phục vụ nhu cầu sinh hoạt và nghỉ dưỡng của cư dân. Theo Sun Property, mô hình tổng thể được liên kết như quần đảo nhân tạo, lấy cảm hứng từ cảnh quan vịnh Hạ Long nhằm tạo trải nghiệm liền mạch giữa các phân khu.

Với tổng diện tích khoảng 100.000 m2, hệ thống tiện ích xung quanh tổ hợp Sun Centro Town và các khối căn hộ cao tầng tương lai được quy hoạch theo hướng tối ưu tiếp cận, tạo thuận tiện cho cư dân. Mô hình này kỳ vọng mang lại môi trường sống yên tĩnh nhưng vẫn kết nối với các hoạt động đô thị sôi động trong khu vực.

Với sự tham gia của KPF, Sun Group đặt mục tiêu góp phần nâng cấp trung tâm Bãi Cháy thành điểm đến quốc tế, đa dạng trải nghiệm từ thương mại, giải trí đến văn hóa. Quần thể Sun Elite City hướng tới trở thành không gian nghệ thuật với các tác phẩm điêu khắc, nghệ thuật sắp đặt và các chương trình triển lãm định kỳ, thu hút du khách tìm kiếm nguồn cảm hứng sáng tạo hay giới đầu tư sở hữu second home nghỉ dưỡng cuối tuần.

Nằm bên bờ di sản thiên nhiên thế giới với giao thông kết nối thuận tiện và hạ tầng hiện đại, phường Bãi Cháy là trung tâm du lịch, dịch vụ, thương mại lớn của Quảng Ninh. 9 tháng đầu năm, tổng khách du lịch đến Bãi Cháy đạt trên 7 triệu lượt, chiếm trên 41% khách du lịch toàn tỉnh, trong đó khách quốc tế đạt 1,6 triệu lượt, chiếm trên 48%. Khu vực này được định hướng trở thành đô thị sinh thái và đô thị di sản, trong đó sự tham gia của các doanh nghiệp lớn được kỳ vọng thúc đẩy tiến trình phát triển.

KPF là một trong những công ty kiến trúc hàng đầu thế giới, hoạt động tại hơn 40 quốc gia với danh mục dự án đa dạng như cao ốc văn phòng, chung cư, khu hỗn hợp, trung tâm văn hóa và giáo dục. Nhiều công trình biểu tượng do KPF thiết kế như Lotte World Tower (Seoul), Ping An Financial Center (Thâm Quyến) và One Vanderbilt (New York). Các dự án của hãng chú trọng sự hài hòa với cảnh quan và tính bền vững trong thiết kế, hướng đến các công trình có giá trị xã hội cao.

Khu công nghiệp Hoà Yên được định hướng là khu công nghiệp tổng hợp đa ngành, ứng dụng công nghệ hiện đại, tập trung vào các lĩnh vực chế biến, chế tạo, sản xuất và lắp ráp.

UBND tỉnh Bắc Ninh vừa ban hành quyết định phê duyệt điều chỉnh cục bộ Quy hoạch phân khu Khu công nghiệp Hòa Yên, tỷ lệ 1/2.000.

Quyết định nêu rõ, dự án khu công nghiệp Hoà Yên với tổng diện tích gần 257 ha được chia làm hai giai đoạn thực hiện, trong đó giai đoạn 1 được triển khai trên diện tích 60ha. Tuy nhiên trong quá trình triển khai giai đoạn 1, phát sinh một số bất cập, vướng mắc cần phải điều chỉnh cho phù hợp với tình hình thực tế và nhu cầu sử dụng.

Việc điều chỉnh cục bộ Quy hoạch phân khu khu công nghiệp Hoà Yên tỷ lệ 1/2.000 là cần thiết và đảm bảo theo quy định. Nội dung điều chỉnh gồm: quy hoạch sử dụng đất và điều chỉnh chỉ tiêu hạ tầng kỹ thuật. Trong đó điều chỉnh quy hoạch sử dụng đất tại 5 vị trí.

 

Trước đó, ngày 25/11/2024, Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà đã ký quyết định chấp thuận chủ trương đầu tư; đồng thời chấp thuận nhà đầu tư dự án là CTCP Fecon Hòa Yên.

Dự án được đầu tư hơn 3.700 tỷ đồng, trong đó vốn góp của nhà đầu tư là hơn 560 tỷ đồng, thực hiện trên địa bàn xã Đông Lỗ (huyện Hiệp Hòa cũ) và xã Tiên Sơn, Trung Sơn, Hương Mai (thị xã Việt Yên cũ). Thời hạn hoạt động dự án là 50 năm kể từ ngày được chấp thuận chủ trương đầu tư.

KCN Hòa Yên được định hướng là khu công nghiệp tổng hợp đa ngành, ứng dụng công nghệ hiện đại, tập trung vào các lĩnh vực chế biến, chế tạo, sản xuất và lắp ráp, với nhu cầu lao động khoảng 44.000 người.

Khu đất dự án nằm tiếp giáp với đường vành đai 4 Hà Nội (ĐT.398) và ĐT.398B (kết nối với quốc lộ 37). Dự kiến, dự án sẽ thu hồi đất của hơn 3.800 hộ dân.

Trong cơ cấu sử dụng đất, khoảng 157 ha được bố trí cho các công trình nhà máy, xí nghiệp với mật độ xây dựng 70%, cao 1-5 tầng. Đất công nghiệp dự kiến phân thành 10 lô, diện tích 2,9 – 19 ha đối với các lô bé và 21 – 50 ha đối với các lô lớn nhằm đáp ứng nhu cầu thuê đất của các nhà đầu tư thứ cấp.

Sau khi sáp nhập, tỉnh Bắc Ninh có 33 khu công nghiệp với tổng diện tích hơn 10.100 ha, tỷ lệ lấp đầy đạt 56%. Trong 9 tháng đầu năm 2025, Bắc Ninh đã thu hút trên 15 tỷ USD vốn đầu tư quy đổi, gồm 162 dự án đầu tư trong nước và 262 dự án FDI, tiếp tục dẫn đầu cả nước về thu hút vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài.

Công trình sẽ tọa lạc ở tỉnh phía Bắc.

Nếu được triển khai, đây sẽ là một trong những khu CNTT tập trung có quy mô lớn nhất cả nước, góp phần đưa Bắc Ninh trở thành trung tâm công nghệ cao, bên cạnh vai trò vốn có là cực tăng trưởng công nghiệp – điện tử.

Khu CNTT tập trung Bắc Ninh được định hướng trở thành “thung lũng công nghệ” mới ở miền Bắc, với các chức năng chính:

Thu hút doanh nghiệp công nghệ cao và doanh nghiệp quốc tế;

Hình thành trung tâm nghiên cứu, trung tâm dữ liệu (data center), đào tạo nhân lực chất lượng cao;

Hỗ trợ ươm tạo khởi nghiệp, phát triển các sản phẩm công nghệ số;

Tạo lập hệ sinh thái đổi mới sáng tạo gắn với công nghiệp điện tử – bán dẫn vốn là thế mạnh của Bắc Ninh.

Để dự án có thể thành hiện thực, tỉnh Bắc Ninh nhấn mạnh cần sự phối hợp đồng bộ giữa địa phương, các Bộ ngành Trung ương và nhà đầu tư, đặc biệt trong quá trình thẩm định, tài trợ vốn, giao đất và giám sát tiến độ.

Với quy mô gần 11.000 tỷ đồng và những mục tiêu chiến lược, dự án được kỳ vọng sẽ trở thành cú hích quan trọng, góp phần tăng tốc quá trình đưa Bắc Ninh trở thành thành phố trực thuộc Trung ương trong thời gian tới.

“Hạ tầng là một trong ba đột phá chiến lược giai đoạn 2026–2030, được xác định là động lực tăng trưởng dài hạn” – Thủ tướng Phạm Minh Chính nhấn mạnh tại phiên khai mạc kỳ họp thứ 10, Quốc hội khóa 15.

 

Thực tế, phát triển hạ tầng đang diễn ra mạnh mẽ trên khắp các tỉnh, thành là minh chứng cho lời nhấn mạnh của Thủ tướng. Việt Nam đang bước vào giai đoạn tăng tốc hạ tầng với quy mô chưa từng có. Chỉ tính riêng ngày 19/8 vừa qua, hơn 250 dự án hạ tầng lớn được khởi công hoặc khánh thành tại 80 điểm cầu trên cả nước, với tổng vốn đầu tư huy động vượt 1,2 triệu tỷ đồng – con số kỷ lục trong lịch sử phát triển hạ tầng Việt Nam. Tới đây, ngày 19/12, 198 dự án, công trình với tổng vốn đầu tư hơn 980.000 tỷ đồng sẽ được khởi công, khánh thành.

Trong bức tranh hạ tầng đang hình thành, một số dự án nổi bật thu hút sự chú ý không chỉ bởi quy mô mà còn đặt nền móng cho sự kết nối, phát triển đô thị và tăng trưởng kinh tế dài hạn của Việt Nam.

Đường sắt cao tốc Bắc – Nam: Trục “xương sống” mới của đất nước

Đường sắt tốc độ cao Bắc – Nam được xem là trục “xương sống” kết nối 20 tỉnh, thành dọc chiều dài đất nước dài 1.541 km. Với tổng mức đầu tư hơn 67 tỷ USD, đây là dự án hạ tầng công lớn nhất trong lịch sử Việt Nam, cả về quy mô, vốn đầu tư lẫn tác động chiến lược tới kinh tế – xã hội. Dự án dự kiến khởi công trước ngày 31/12/2026 và hoàn thành vào năm 2035.

Khi đi vào vận hành, tuyến đường sắt cao tốc sẽ rút ngắn thời gian di chuyển từ Hà Nội đến TP.HCM chỉ còn 5–6 giờ, tạo bước ngoặt cho giao thông Bắc – Nam, giảm tải cho các tuyến đường bộ, sân bay và trung tâm logistics hiện hữu. Mỗi ga lớn trên tuyến được kỳ vọng trở thành “đô thị ga”, kết hợp trung tâm dịch vụ, thương mại, logistics và khu dân cư mở ra các cực tăng trưởng mới dọc hành lang Bắc – Nam.

Trục hạ tầng quốc gia: Tuyến cao tốc Bắc – Nam phía Đông

Một trụ cột đường bộ quy mô chưa từng có đang hình thành là dự án đường bộ cao tốc Bắc – Nam phía Đông. Tuyến đường dài 729 km, đi qua 12 tỉnh, thành với tổng vốn đầu tư gần 147.000 tỷ đồng (tương đương 6 tỷ USD). Đến nay, dự án đã có 6 dự án thành phần đi vào khai thác, còn 6 dự án đang được đẩy nhanh tiến độ, bảo đảm hoàn thành, đưa tuyến chính của dự án vào khai thác dịp 19/12.

Khi hoàn thiện, cao tốc Bắc – Nam phía Đông sẽ giảm tải Quốc lộ 1A, rút ngắn thời gian vận chuyển hàng hóa, kích hoạt chuỗi khu công nghiệp – logistics – đô thị mới dọc tuyến cao tốc.

Đặc biệt, tuyến đường cao tốc Bắc – Nam hình thành “trục xương sống kép” cùng với đường sắt cao tốc Bắc – Nam trong tương lai tạo nền tảng cho một mạng lưới giao thông Bắc – Nam hiện đại, đa phương thức và liên thông. Lần đầu tiên Việt Nam có hai trục Bắc – Nam song song gồm cao tốc và đường sắt cao tốc.

Sân bay Long Thành – Gia Bình: Trục hàng không đột phá

Dự án sân bay lớn nhất Việt Nam – sân bay Long Thành chuẩn bị tiến tới dấu mộc quan trọng – đón chuyến bay đầu tiên vào ngày 19/12 tới đây. Sau hơn 4 năm thi công, sân bay Long Thành rộng 5.000 ha (thuộc xã Long Thành, tỉnh Đồng Nai), quy mô 336.630 tỷ đồng (tương đương 16 tỷ USD) đã hình thành rõ nét các hạng mục chính. Khi hoàn thành, sân bay lớn nhất Việt Nam sẽ có công suất phục vụ lên đến 100 triệu lượt hành khách mỗi năm.

Dự án xây dựng Cảng hàng không quốc tế Gia Bình (Bắc Ninh) lớn thứ 2 Việt Nam có quy mô 1.960 ha, tổng vốn đầu tư khoảng 196.378 tỷ đồng (tương đương gần 8 tỷ USD). Mục tiêu hướng tới đạt tiêu chuẩn dịch vụ cảng hàng không quốc tế 5 sao, thuộc nhóm 10 cảng hàng không 5 sao hàng đầu thế giới theo tiêu chí của Skytrax.

Dự án không chỉ là cửa ngõ hàng không của miền Bắc mà còn là cảng hàng không trung chuyển hành khách, hàng hóa và cơ sở bảo dưỡng, sửa chữa, đại tu máy bay (MRO) của khu vực châu Á – Thái Bình Dương.

Hệ thống metro Hà Nội và TP.HCM thay đổi mô hình đô thị Việt Nam

Trong khi các trục hạ tầng liên vùng như đường sắt cao tốc và cao tốc Bắc – Nam đang tái định hình kết nối quốc gia, ở cấp độ đô thị, Hà Nội và TP.HCM cũng bước vào giai đoạn bứt phá với mạng lưới metro – nền tảng để chuyển đổi mô hình giao thông và cấu trúc đô thị hiện đại.

Với Hà Nội, đến năm 2045 tầm nhìn đến năm 2065, TP sẽ có 15 tuyến đường sắt đô thị với tổng chiều dài 716km, tổng nhu cầu vốn đầu ước tính khoảng 55,4 tỷ USD. Hiện thành phố có hai tuyến đang vận hành gồm Cát Linh – Hà Đông và Nhổn – Ga Hà Nội (khai thác đoạn trên cao).

Đáng chú ý, trong năm nay, tuyến đường sắt đô thị số 2, đoạn Nam Thăng Long – Trần Hưng Đạo dài gần 11 km với gần 9 km đi ngầm qua khu phố cổ, đã được khởi công vào ngày 9/10. Dự án có tổng mức đầu tư gần 35.680 tỷ đồng, dự kiến hoàn thành và khai thác năm 2029.

Còn dự án đường sắt đô thị số 5 Văn Cao – Hòa Lạc có tổng mức đầu tư hơn 65.000 tỷ đồng, đi qua 9 phường và 10 xã, dự kiến khởi công vào ngày 19/12 tới đây.

Với tuyến đường sắt đô thị số 3 (đoạn 3.2) từ ga Hà Nội đến Hoàng Mai dài khoảng 8,7 km, tổng mức đầu tư dự kiến 40.570 tỷ đồng, Lãnh đạo TP. Hà Nội yêu cầu phấn đấu khởi công chậm nhất đầu năm 2027.

Còn với TP.HCM, thành phố đang đẩy mạnh phát triển mạng lưới đường sắt đô thị (metro) với 27 tuyến, tổng chiều dài khoảng 1.012km. Trong đó, khu vực TP.HCM (trước sáp nhập) có 12 tuyến, dài khoảng 582km, khu vực Bình Dương (trước sáp nhập) có 12 tuyến, dài khoảng 305km và 3 tuyến tại Bà Rịa – Vũng Tàu (trước sáp nhập) dài 125km.

Từ nay đến trước năm 2035, TP.HCM ưu tiên đầu tư sớm 9 tuyến metro tổng chiều dài 374 km, tổng vốn đầu tư khoảng 37,15 tỷ USD.

Tuyến metro Bến Thành – Cần Giờ do Vinspeed đề xuất tổng vốn 85.650 tỷ đồng (3,3 tỷ USD) dự kiến khởi công vào ngày 19/12 tới đây. Tuyến metro này sẽ kết nối nội thành với Khu đô thị lấn biển Cần Giờ, thúc đẩy giao thông, du lịch và kinh tế ven biển.

TP.HCM cũng đang tập trung nguồn lực để phấn đấu khởi công tuyến metro số 2 đoạn Bến Thành – Tham Lương vào ngày 15/1/2026.

Đối với các tuyến còn lại, thành phố phấn đấu hoàn thành công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư vào năm 2027 và khởi công đồng loạt 9 tuyến từ cuối năm 2027, hoàn thành 374km vào năm 2035.

Khi hoàn thành, mạng lưới metro này sẽ trở thành trục xương sống của giao thông công cộng vùng Đông Nam Bộ, kết nối liền mạch TP.HCM mới, đồng thời liên thông với hệ thống đường sắt quốc gia và sân bay Long Thành, góp phần giảm ùn tắc, hiện đại hóa hạ tầng và thúc đẩy phát triển kinh tế vùng.

Loạt tuyến đường liên vùng khác đang quy hoạch

Bên cạnh các đại dự án hạ tầng vốn đầu tư lớn, Việt Nam còn triển khai nhiều dự án trọng điểm khác nhằm hoàn thiện mạng lưới giao thông và kết nối vùng. Nổi bật có dự án đường sắt Lào Cai – Hà Nội – Hải Phòng với tổng mức đầu tư hơn 203.200 tỷ đồng (tương đương 8,37 tỷ USD), tạo liên kết vận tải Bắc – Nam và vùng Đông Bắc.

Bên cạnh đó, Vinspeed đề xuất dự án đường sắt Hà Nội – Quảng Ninh với sơ bộ tổng vốn đầu tư 133.551 tỷ đồng (tương đương gần 5,3 tỷ USD), mở rộng mạng lưới kết nối thủ đô với các khu kinh tế, du lịch ven biển phía Bắc.

Ngoài ra, phía Bắc còn có dự án tuyến đường kết nối sân bay Gia Bình với Hà Nội do Sun Group đề xuất với tổng mức đầu tư dự kiến khoảng 71.000 tỷ đồng.

Những dự án này cùng với các trục hạ tầng khác như đường sắt cao tốc Bắc – Nam, cao tốc Bắc – Nam phía Đông, hệ thống metro Hà Nội và TP.HCM, sân bay Long Thành, Gia Bình đánh dấu lần đầu tiên Việt Nam sở hữu một hệ sinh thái giao thông đa lớp: metro – đường sắt – cao tốc – sân bay. Hệ thống này tạo nền tảng cho giao thông hiện đại, liên thông và đa phương thức đồng thời thúc đẩy phát triển kinh tế và đô thị trên toàn quốc.

Khi các trục hạ tầng quốc gia đang hình thành, các dự án vành đai trọng điểm ở hai đầu đất nước đang bước vào giai đoạn tăng tốc. Chúng đóng vai trò then chốt trong việc khớp nối, phân tải và thúc đẩy phát triển đô thị – công nghiệp.

Tại phía Bắc – Hà Nội và vùng Đồng bằng sông Hồng, Vành đai 3.5 Hà Nội dài khoảng 43 km với vốn đầu tư dự kiến hơn 17.000 tỷ đồng, kết nối Đông Anh, Bắc Từ Liêm, Hoài Đức, Hà Đông, Thanh Trì và Gia Lâm. Vành đai 3.5 đóng vai trò quan trọng mở rộng không gian đô thị về Tây và Nam.

Tiếp đến, “siêu” vành đai liên tỉnh – Vành đai 4 Hà Nội dài 113 km, đi qua 5 tỉnh/thành Hà Nội, Hưng Yên, Bắc Ninh, Bắc Giang và Vĩnh Phúc với tổng mức đầu tư gần 95.000 tỷ đồng. Dự án đã được khởi công giai đoạn 1 (cao tốc) vào ngày 06/09/ngày, dự kiến hoàn thành sau khoảng 36 tháng (06/2028).

Cuối cùng, Vành đai 5 dài khoảng 332 km đang hoàn tất báo cáo tiền khả thi. Bộ Xây dựng giao Ban QLDA Thăng Long lập báo cáo trong giai đoạn 2025–2026.

Khi hoàn thành, các vành đai này sẽ rút ngắn các luồng vận tải Lào Cai – Hà Nội – Hải Phòng – Quảng Ninh, kích hoạt chuỗi đô thị – công nghiệp vệ tinh và nâng cao giá trị đất đai dọc hành lang.

Tại phía Nam – TP.HCM và vùng Đông Nam Bộ, Vành đai 3 TP.HCM dài khoảng 76 km, tổng vốn đầu tư 76.000 tỷ đồng, đã đưa vào khai thác đoạn Tân Vạn – Nhơn Trạch (8/2025). Các gói thầu còn lại đang thi công, dự kiến hoàn thành năm 2026.

Vành đai 4 TP.HCM dài 159 km, quy mô đầu tư 120.000 tỷ đồng đang lựa chọn nhà đầu tư trong 2025, giải phóng mặt bằng 2025–2026, khởi công quý 3/2026 và dự kiến hoàn thành năm 2028.

Hai tuyến vành đai này sẽ giảm tải giao thông nội đô, kết nối trực tiếp sân bay Long Thành, các cảng, khu công nghiệp và mạng lưới cao tốc liên vùng, đồng thời mở ra các cực phát triển đô thị – công nghiệp – logistics dọc tuyến theo mô hình phát triển đô thị theo định hướng giao thông (TOD).

Như vậy, các vành đai Bắc – Nam không chỉ là “vòng đệm” giảm tải cho nội đô, mà còn là các trục phát triển đô thị – công nghiệp – logistics quan trọng, kết nối trực tiếp các trung tâm kinh tế, sân bay, cảng biển và cao tốc, đồng thời tạo nền tảng cho các đại đô thị bám theo hạ tầng (TOD) hiện đại.

Khi các trục hạ tầng trọng điểm từ metro, đường sắt liên vùng đến cao tốc và sân bay đồng loạt bước vào giai đoạn tăng tốc, mô hình TOD được xem là “xương sống” của chiến lược đô thị mới.

Tại Hà Nội, xu hướng phát triển đô thị đang dịch chuyển rõ ràng ra các khu vực vành đai – nơi quỹ đất còn dồi dào, chi phí phát triển thấp hơn và được “kích hoạt” mạnh mẽ nhờ đầu tư hạ tầng giao thông và đô thị đồng bộ.

Chiến lược quy hoạch mới của Hà Nội tập trung vào ba trục chính: phía Tây – Nam, phía Đông và phía Bắc sông Hồng, hình thành mạng lưới đô thị vệ tinh có tính kết nối cao.

Khu vực phía Tây Hà Nội – tâm điểm của thị trường bất động sản nhờ cú bứt phá hạ tầng với hàng loạt dự án tỷ đô. Những tuyến hạ tầng Đại lộ Thăng Long, Vành đai 3 – 3.5… đã kích hoạt phát triển các dự án bất động sản quy mô lớn như Vinhomes Smart City, Splendora – Bắc An Khánh, An Lạc Green Symphony, Geleximco Lê Trọng Tấn…

Khu vực phía Đông, dọc theo cầu Tứ Liên, vành đai 4, metro 2 và quy hoạch các cây cầu mới qua sông Hồng, đang nổi lên như không gian đô thị hiện đại với tốc độ tăng trưởng nhanh. Việt Hưng – Long Biên – Đông Anh trở thành dải đô thị liên thông quy mô lớn với các dự án như Vinhomes Riverside, Vinhomes Ocean Park, BRG Riverside, Vinhomes Cổ Loa… Đây sẽ là trung tâm dịch vụ – thương mại – giáo dục mới, kết nối trực tiếp với sân bay Gia Bình trong tương lai, tạo thành cặp cực tăng trưởng phía Đông Bắc Thủ đô.

Khu vực phía Bắc với động lực từ cầu Tứ Liên, cầu Nhật Tân, đường vành đai 4 và các tuyến metro mở rộng, khu vực Đông Anh – Mê Linh – Sóc Sơn đang được quy hoạch hình thành trung âm mới của đô thị Hà Nội.

TP.HCM cũng đang bước vào giai đoạn tái cấu trúc mạnh mẽ, hướng tới một “cuộc cách mạng TOD” với các đô thị vệ tinh phát triển theo mô hình đa cực.

Khu Đông (Thành phố Thủ Đức) được xem là tâm điểm với sự đầu tư đồng bộ về hạ tầng giao thông và kết nối vùng như tuyến Metro số 1 Bến Thành – Suối Tiên, cao tốc TP.HCM – Long Thành – Dầu Giây, cùng Vành đai 3 đang triển khai, tạo động lực cho các trung tâm đô thị – công nghệ – tài chính.

Dọc các tuyến metro và cao tốc, các dự án đại đô thị như Vinhomes Grand Park, The Global City đang hình thành, khẳng định rõ mô hình TOD với mật độ dân cư – thương mại – dịch vụ cao, kết nối trực tiếp với trung tâm.

Khu Tây gồm Bình Tân, Bình Chánh, Hóc Môn phát triển theo hướng đô thị dân cư kết hợp khu công nghiệp và logistics, hưởng lợi từ Vành đai 4, Quốc lộ 1A mở rộng và các tuyến metro tương lai.

Khu Nam, bao gồm Nhà Bè và Cần Giờ, được quy hoạch theo hướng đô thị sinh thái, cảng biển và dịch vụ logistics, kết nối với trục Nguyễn Hữu Thọ, đường cao tốc Bến Lức – Long Thành. Tại đây, đại đô thị Vinhomes Cần Giờ đang triển khai.

Sự kết hợp giữa các tuyến metro, vành đai, đường sắt cao tốc và sân bay đã tạo ra nền tảng cho một thế hệ đại đô thị TOD của Việt Nam – nơi giao thông định hình cấu trúc đô thị, hạ tầng dẫn dắt sự phát triển và các trung tâm mới được hình thành theo đúng chuẩn mực quốc tế.

TS. Nguyễn Văn Đính, Phó Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản Việt Nam (VNREA), khẳng định phát triển đô thị theo mô hình TOD không chỉ là xu hướng của thế giới, mà đang trở thành yêu cầu tất yếu đối với Việt Nam trong giai đoạn mới.

“Để hiện thực hóa được mô hình này, cần có tư duy quy hoạch đồng bộ, cơ chế minh bạch, khả thi cùng sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan quản lý – doanh nghiệp – chuyên gia, và đặc biệt là các chính sách khuyến khích phát triển nhà ở gắn với nhu cầu thật của người dân. Bất động sản chỉ thực sự phát triển bền vững khi đồng hành với quy hoạch, và khu đô thị được tổ chức theo mô hình hiện đại, thông minh, lấy giao thông công cộng làm trục dẫn”, ông Đính chia sẻ.

Ông Phạm Lâm, Chủ tịch Hội đồng quản trị kiêm Tổng Giám đốc DKRA Group chia sẻ tại một sự kiện rằng, xu hướng đô thị trong tương lai buộc phải chuyển mạnh sang giao thông công cộng, giúp người dân tiếp cận nơi ở đến nơi làm việc trong phạm vi rộng hơn, thậm chí 50–200km, mà không phụ thuộc vào phương tiện cá nhân. Mô hình này không chỉ giảm áp lực giao thông, hạn chế ô nhiễm mà còn tạo ra một lối sống mới cho cư dân đô thị.